Caferi Âlimler Birliği (Câbir) olarak Ehl-i Beyt imamlarımızın onuncusu (İmam Mehdi’nin dedesi) Hz. İmam Ali Nakinin şehadetini başta evladı ve zamanımızın imamı Hz İmam Mehdi (a.c.f) olmak üzere, taklit mercilerimize ve tüm Ehl-i Beyt dostlarına başsağlığı diliyoruz.
Hz. İmam Ali b. Muhammed (a.s), dokuzuncu imamın oğludur. Lakabı Nakiy’dir. Bazen de Hadi lakabıyla anılır. 212. yılında Medine’de doğmuştur 254. Hicri kameri yılında (Şia rivayetlerine göre) Abbasi halifesi Mu’tazz tarafından zehirlenerek şehit edildi.
Onuncu imam kendi hayatı boyunca Abbasi halifelerinden yedi tanesini gördü. Onlar, Me’mun, Mu’tasım, el- Vasık, Mütevekkil, Muntasir, Mustain ve Mu’tazz’dırlar. 243. yılında Mu’tasım’ın zamanında değerli babası Bağdat’ta zehirlenip şehit edildiğinde, kendisi Medine’de idi ve Allah’ın tayini ve babalarının tanıtması üzerine imamet makamına ulaştı. Mütevekkil’in zamanına kadar dini eğitimlerle meşgul idi.
Kuleyni[1], Şeyh Müfid,[2] Şeyh Tusi[3] ve ayrıca İbn-i Esir’e göre İmam Hadi (a.s) Hicretin 212. yılında Zilhicce ayının ortasında Medine yakınlarında “Sarya” denilen bölgede dünyaya gelmiştir. Bazıları da İmam’ın (a.s) Recep ayının ikisinde veya beşinde dünyaya geldiğini belirtmiştir.[4]
İmam Hadi (a.s) hicretin 220. yılında, sekiz yaşlarında imamet makamına erişmiştir. Hicri kameri 220 yılından 254 yılına kadar, 34 yıl boyunca Şiaların imamet görevini üstlenmiştir.
Şiaların İmam Cevad’ın (a.s) küçük yaşta imam olması konusundaki sorunu -az bir grup dışında- aşmasından dolayı, İmam Hadi’nin (a.s) küçük yaşta imam olması hususunda önemli bir tereddüt yaşanmamıştır.
Şeyh Müfid’in[5] yazdığına göre, İmam Cevad’ın (a.s) takipçilerinin tamamına yakını İmam Hadi’nin (a.s) imametine inanmıştır. Az sayıda bir grup ise kısa bir süreliğine “Musa Müberka” diye meşhur olan ve Kum’da defnedilen Musa b. Muhammed’in (ö. 296) imametine inanmış, lakin kısa bir süre sonra ondan vazgeçerek İmam Hadi’nin (a.s) imametine dönmüşlerdir.[6] Said b. Abdullah, o grubun İmam Hadi’ye (a.s) yönelmesinin nedenini Musa Müberka’nın onları dışlamasına ve kendisinden uzaklaştırmasına bağlamaktadır.[7]
İmametinin çoğunluğunu Samarra’da, egemen hükümetin doğrudan kontrolü altında geçirdi. Abbasi halifelerinden bir kaçı ile aynı dönemde yaşamıştır. Onlardan en önemlileri Mütevekkil’dir.
İmam Hadi’den (a.s) itikad, Kur’an tefsiri, fıkıh ve ahlak alanında hadisler geride kalmıştır. İmam’ın (a.s) rivayetlerinin çoğunluğu, kelam ilmi konularından teşbih, tenzih, cebir ve ihtiyar alanındadır. Ayrıca Şiilerin inançlarını içeren Camia Kebire Ziyareti İmam Hadi (a.s) tarafından rivayet edilmiştir.
Vekâlet sistemi aracılığıyla Şiilerle irtibat halinde olan İmam Hadi (a.s), bu yolla onların durum ve sorunlarıyla ilgilenmiştir. Abdulazim Hasani, Osman b. Said, Eyüp b. Nuh, Hasan Raşid ve Hasan b. Ali Nasır, İmam’ın (a.s) ashab ve öğrencilerinden bazılarıdır.
Şeyh Müfid ve başkalarının rivayet ettiğine göre İmam Hadi (a.s) Hicretin 254. yılında Recep ayında Samarra’da 20 yıl, 9 ay ikamet ettikten sonra şehit olmuştur.[8] Bazıları şehadetinin Recep ayının üçünde gerçekleştiğini belirtmiştir.[9] Başka kaynaklarda da şehadetinin Cemaziyülahir ayının 25 veya 26’sında olduğu kaydedilmiştir.[10] O dönemde Abbasilerin on üçüncü halifesi Mu’tez iktidarda bulunmaktaydı.
İmam’ın (a.s) kabri şerifleri Irak’ın Samarra şehrindeki “Askeriyeyn” türbesindedir. 2006 ve 2008 yıllarında teröristlerin saldırısı sonucunda tahrip edilen Askeriyeyn türbesi İran İslam Cumhuriyeti tarafından yeniden restore edilmiştir.
————-
[1]- Kâfi, c. 1, s. 497.
[2]- Müfid, el-İrşat, 635.
[3]- Tehzibü’l Ahkâm, c. 6, s. 92.
[4]- Misbahü’l Kef’emi, s. 512; Şeyh Abbas Kummi, c. 3, s. 1835.
[5]- Müfid, el-İrşat, 638.
[6]- Navbahti, Firekü’ş-Şia, s. 134.
[7]- Eş’ari, Kummi, el-Makalat ve’l Firek, s. 99.
[8]- Müfid, el-İrşat, 649.
[9]- Navbahti, Firekü’ş-Şia, s. 134.
[10]- Erbili, Keşfü’l Ğumme, c. 4,
