ABD’nin Arabistan-İsrail Koşturmacası

ABD’nin Riyad-Tel Aviv İlişkilerini Normalleştirme Çabası

İbranice yayın yapan Vala sitesi, ABD Başkanı Joe Biden’ın Suudi Arabistan, İsrail ve Mısır arasında gizli bir arabuluculuk başlattığını bildirdi.

Haberde Başkan Biden’ın bu gizli arabuluculuk girişimiyle Kızıldeniz’deki Mısır’a ait Tiran ve Sanafir adalarının Suudi Arabistan’a tesliminin tamamlanmasını ve Riyad’ın Tel Aviv’le ilişkilerini normalleştirmesini sağlamaya çalıştığı bildirildi.

Vala sitesinde, “İsrail ile Suudi Arabistan arasındaki görüşmeler başarılı bir şekilde sonlanır ve normal adımlar atılırsa bu hem Naftali Bennett kabinesi hem de Biden hükümeti için bir başarı olacaktır.” belirtildi.

Bu siteye göre, Mısır ve Siyonist Rejim, Tiran ve Sanafir adalarının askeri güçlerden arındırılması ve uluslararası gözlemci güçlerinin adalarda bulunması konusunda anlaştı. Dolayısıyla bu adaların Mısır’dan Suudi Arabistan’a teslim edilmesine ilişkin anlaşmanın tamamlanması, Siyonist Rejim’in onayı ve iznine bağlıdır.

Biden yönetimi, Suudi Arabistan, Mısır ve İsrail arasında bir anlaşmaya varılması için çalışmalara başladı. ABD, böyle bir anlaşmanın İsrail ve Suudi Arabistan arasındaki ilişkileri güçlendirmenin önünü açacağına inanıyor.

Vala sitesinin ABD’li yetkililere dayandırdığı haberde, “Suudiler iki adadaki uluslararası gözetleme güçlerinin çalışmalarını sona erdirmek istediğini, adaların silahsızlandırılacağını ve sularında seyrüsefer özgürlüğünün garanti edileceğini taahhüt ettiğini söyledi.” denildi.

Siyonist Rejim, Riyad’ın bu tür eylemlerini kabul etmesi için Tel Aviv ile ilişkileri normalleştirme eylemi gibi tavizler istiyor.

Örneğin Tel Aviv, Doğu Asya’ya uçan İsrail uçaklarının seyahat saatlerinin azaltılması için Suudilerden hava sahasını açmasını istedi.Suudi Arabistan BAE ve Bahreyn’e uçan İsrail uçaklarının hava sahasını kullanmasına izin vermişti.

Siyonist haber sitesi, Biden hükümetinin aracılığıyla Mısır, Suudi Arabistan ve İsrail arasında yürütülen anlaşmadan daha sonuç çıkmadığını ve müzakerelerin devam ettiğini bildirdi. Beyaz Saray, söz konusu anlaşmanın Biden’ın önümüzdeki ayda yapılması beklenen Orta Doğu gezisi öncesi imzalanmasını umuyor.

ABD merkezli Axios haber sitesine göre, Amerikalıların Riyad, Tel Aviv ve Kahire arasında yaptığı arabuluculuk başarılı olursa, Suudi Arabistan ve İsrail arasındaki ilişkilerin normalleşmesinin ilk adımı atılmış olacak.

Bu sitesinin haberinde, “ABD’nin Suudi Arabistan ve İsrail arasında anlaşma sağlaması yönündeki çabaları kamuya açıklanması halinde, İbrahim Anlaşması’ndan bu yana ABD dış politikasının en önemli başarısı olacaktır.” ifadeleri yer aldı.

Sanafir ve Tiran adaları Mısır’ın egemenliği altındaydı, ancak Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi’nin yönetimi sırasında Suudi Arabistan’a teslim edildi. Bazı önde gelen Mısırlı siyasiler, Mısır hükümetinin bu kararını eleştiren bir açıklama yayınlayarak, bunun tarihi açıdan Mısır halkına ait ülke topraklarının bir kısmının devredilmesi anlamına geldiğini söyledi.

Daha önce Rai Al-Youm gazetesinde yayınlanan bir yazıda, “Mısır, Suudi Arabistan ile Siyonist İsrail arasında doğrudan coğrafi bağlantı kurmak için Tiran ve Sanafir adalarını teslim etti. Siyonist şirketler, şehri gelecekte kapsamlı bir ekonomi, ticaret ve turizm merkezi haline getirerek için şu anda orada çalışıyorlar.” denildi.

Suudi Arabistan, son dört yılda Siyonist Rejim’le kapsamlı ilişkiler kurdu. Örneğin Mossad’ın eski şefi Yossi Cohen’in Riyad’a yaptığı gizli seyahat, Binyamin Netanyahu ile Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın üçüncü ülkede görüşmesi ve iki tarafın üst düzey yetkilileri arasındaki gayri resmi temasları (Turki Faysal-Amos Yadlin görüşmesi ve Enver Aşki-Dori Gold görüşmesi) gerçekleşti. Ancak Suudi Arabistan ilişkileri normalleştirme yolunda ilerlemiyor.

Amerikan dergisi The Atlantic’e bir röportaj veren Bin Selman, ülkesinin İsrail’i düşman olarak değil, birçok çıkar konusunda potansiyel bir müttefik olarak gördüğünü söyledi.

Bin Selman, “İsrail’i düşman olarak görmüyoruz. Tam tersi, İsrail’e birçok konuda çıkarlara birlikte ulaşmaya çalışabileceğimiz potansiyel bir müttefik olarak bakıyoruz. Fakat buraya gelmeden önce bazı sorunların çözülmesi gerekiyor.” dedi.

Geçen sene, Siyonist Rejim’e yakın bazı medya kuruluşları, ABD hükümetinin Riyad’ın Tel Aviv ile ilişkilerini normalleştirmek için Suudi Arabistan ile görüştüğünü duyurdu. Amerikan haber sitesi Axius, Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan’ın 27 Eylül’de Suudi Arabistan ziyareti sırasında Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı görüşmede konuyu gündeme getirdiğini bildirdi.

Axius’a göre, bu görüşmede Suudi Arabistan Veliaht Prensi, İsrail ile ilişkilerin normalleştirilmesi olasılığını tamamen reddetmedi./tesnim